هِج کردن (hedging) چیست؟

256

هِج کردن یا هِجینگ (hedging) نوعی سرمایه گذاریست که با هدف کاهش خطر تحرکات نامطلوب قیمت در یک دارایی انجام می شود.  هجینگ در لغت به معنای مصون سازی بوده و به طور معمول ، شامل کشف موقعیت جبران کننده یا مخالف در یک اوراق بهادار است.

هِجینگ غالباً یک استراتژی پیشرفته برای سرمایه گذاری در نظر گرفته می شود ، اما اصول هج کردن کاملاً ساده است. با محبوبیت صندوق های سرمایه گذاری پوشش ریسک (hedge funds)، شیوه های هجینگ گسترش بیشتری یافت. با این وجود ، هنوز به عنوان یک عبارت یا استراتژی شناخته نمی شود. مردم ممکن است متوجه نباشند که در زندگی روزمره خود چیز های زیادی را هج می کنند که اغلب هیچ ارتباطی با بازار سهام ندارند.

در این مقاله با طرز کار هجینگ آشنا شده و نیز انواع استراتژی های آن را بررسی می کنیم. پس از خواندن این مطلب غافل نشوید.

فهرست عناوین مقاله

هجینگ چگونه کار می کند؟

هجینگ تا حدی شبیه به گرفتن بیمه نامه است. اگر صاحب خانه ای در منطقه مستعد سیل هستید و می خواهید از این دارایی در برابر خطر طغیان محافظت کنید یا به عبارت دیگر ، با پرداخت بیمه سیل از آن محافظت کنید. در این مثال ، شما نمی توانید از وقوع سیل جلوگیری کنید ، اما می توانید قبل از زمان وقوع آن برنامه ریزی کنید تا در صورت وقوع سیل ، خطرات را کاهش دهید.

یک معامله ریسک به ریوارد یا همان سود به ضرر ذاتی در هج کردن وجود دارد.  همانطور که ریسک را به طور بالقوه کاهش می دهد، در عین حال سود های احتمالی را نیز از بین می برد. یعنی به زبان ساده می توان گفت که هجینگ رایگان نیست!

در مورد مثال بیمه نامه سیل، پرداخت های ماهانه به مرور جمع می شوند و اگر هیچوقت سیل نیاید، فرد بیمه کننده هیچ گونه پرداختی دریافت نمی کند. هنوز هم، بیشتر مردم ترجیح می دهند جلوی ضرر قابل پیش بینی و محدود را بگیرند تا اینکه ناگهان سقف بالای سر خود را از دست بدهند.

در دنیای سرمایه گذاری ، هجینگ هم به همان روش کار می کند. سرمایه گذاران و مدیران مالی برای کاهش و کنترل خطرات از روش های هج کردن استفاده می کنند. برای هج مناسب در دنیای سرمایه گذاری، باید از ابزار های مختلفی به شیوه استراتژیک استفاده کرد تا خطر تحرکات نامطلوب قیمت در بازار را جبران کند. بهترین کار، یک سرمایه گذاری به صورت هدفمند و کنترل شده است. البته موارد مشابه با مثال بیمه فوق محدود هستند: در مورد بیمه سیل، دارنده بیمه نامه خسارت وارد شده را به طور کامل جبران می کند.

رایج ترین راه هجینگ در دنیای سرمایه گذاری از طریق مشتقات است. مشتقات اوراق بهاداری هستند که با مکاتبات یک یا چند دارایی اساسی حرکت می کنند. اوراق مشتقه شامل گزینه ها، مبادله ها و قرارداد های آتی هستند. دارایی های اساسی می توانند سهام ، اوراق قرضه، کالاها، ارزه ، شاخص ها یا نرخ بهره باشند. از آنجا که رابطه بین این دو کم و بیش به طور واضح مشخص است ، مشتقات می توانند در برابر دارایی های اساسی آن ها ، هجینگ های موثری باشند. استفاده از اوراق مشتقه برای تنظیم استراتژی معاملاتی امکان پذیر است که در آن ضرر یک سرمایه گذاری کاهش یابد یا با سود یک اوراق مشتقه قابل مقایسه جبران شود.

اثربخشی یک هجینگ اوراق مشتقه با توجه به دلتا بیان می شود ، که گاهی اوقات “hedge ratio” نامیده می شود. دلتا مبلغی است که قیمت اوراق مشتقه به ازای هر حرکت 1 دلار در قیمت دارایی اساسی حرکت می کند.

خوشبختانه انواع گزينه ها و قرارداد هاي آتی به سرمايه گذاران اجازه مي دهد تا در مقابل هر سرمايه گذاري از جمله سرمايه گذاري سهام ، نرخ بهره ، ارز ، کامودیتی ها و غيره هجینگ کنند.

مقاله ابزار مشتقه چیست؟ را بخوانید.

خطرات هج کردن

هجینگ تکنیکی است که برای کاهش ریسک استفاده می شود ، اما مهم است که به خاطر داشته باشید که تقریباً هر هج کردنی جنبه های منفی خود را دارد. اولاً ، همانطور که در بالا گفتیم ، هجینگ ناقص است و لزوما تضمینی برای موفقیت در آینده محسوب نمی شود و نمی توان با اطمینان از هرگونه ضرر جلوگیری کرد. پس سرمایه گذاران باید جوانب مثبت و منفی هجینگ را در نظر بگیرند. آیا مزایای یک استراتژی خاص بیشتر از هزینه اضافی مورد نیاز آن است؟ از آنجا که هجینگ به ندرت منجر به درآمدزایی سرمایه گذار می شود ، پس دقت کنید زمانی هج کردن به موفقیت می انجامد که فقط از ضرر و زیان جلوگیری کند.

مقاله نکات طلایی مدیریت ریسک و سرمایه گذاری را مصالعه کنید.

هجینگ تکنیکی برای جلوگیری از ریسک و ضرر ناگهانی

موارد استفاده از هج کردن

از هج کردن می تواند در چیز های مختلف مانند کامودیتی ها استفاده شود  که  این خود شامل مواردی مانند گاز ، روغن ، فرآورده های گوشتی ، لبنیات ، شکر و موارد دیگر است.

حوزه دیگر اوراق بهادار است که بیشتر به صورت سهام و اوراق بهادار یافت می شود . سرمایه گذاران می توانند بدون در اختیار داشتن هر چیز فیزیکی ، اوراق بهادار را خریداری کنند و این امر را به یک دارایی قابل معامله تبدیل کنند. همچنین می توان ارز ها و همچنین نرخ بهره و هوا را هج کرد.

هج کردن از طریق اوراق مشتقه

استفاده از اوراق مشتقه برای هجینگ سرمایه گذاری امکان محاسبات دقیق ریسک را فراهم می کند ، اما اغلب به سرمایه بسیار کمی نیاز دارد. با این حال اوراق مشتقه تنها راه حفاظت نیستند. تنوع استراتژیک پورتفولیو برای کاهش خطرات خاص نیز می تواند نوعی هج کردن تلقی شود.

اسپرد هجینگ

در فضای مرتبط با شاخص ، کاهش متوسط ​​قیمت کاملاً رایج و همچنین بسیار غیرقابل پیش بینی است. سرمایه گذاران متمرکز در این زمینه ممکن است بیشتر نگران کاهش متوسط ​​باشند تا یک کاهش شدید. در این موارد، bear put spread یک استراتژی رایج هج کردن است.

هجینگ و سرمایه گذاری روزانه

برای اکثر سرمایه گذاران ، هیجینگ در فعالیت های مالی آن ها نقش مهمی بازی نخواهد کرد. بعید است که بسیاری از سرمایه گذاران در هر مرحله ای یک قرارداد مشتقه را معامله کنند. بخشی از دلیل این امر این است که سرمایه گذاران با استراتژی طولانی مدت ، مانند افرادی که برای بازنشستگی پس انداز می کنند ، تمایل دارند نوسانات روزانه یک اوراق بهادار را نادیده بگیرند. در این موارد ، نوسانات کوتاه مدت خیلی مهم نیستند؛ چون یک سرمایه گذاری احتمالاً با کل بازار سود خواهد کرد.

برای سرمایه گذارانی که در دسته بندی خرید و نگهداری قرار می گیرند ، به نظر می رسد که هیچ دلیلی برای یادگیری در مورد پوشش ریسک یا هجینگ وجود ندارد. هنوز هم ، از آنجا که شرکت های بزرگ و صندوق های سرمایه گذاری به طور منظم به روش های حفاظتی روی می آورند ، و از آنجا که این سرمایه گذاران ممکن است از این نهاد های مالی بزرگتر پیروی کنند یا حتی درگیر آن ها شوند ، بهتر است مفهوم هجینگ را کامل درک کنند تا بهتر قادر به ردیابی و درک عملکرد معامله گران باشند.

استراتژی های هج کردن چگونه کار می کنند؟

هج کردن نوعی تعادل است که از هر نوع سرمایه گذاری پشتیبانی می کند. شکل رایج هجینگ ، اوراق مشتقه یا قراردادی است که ارزش آن توسط یک دارایی اساسی سنجیده می شود. به عنوان مثال ، فرض کنیم یک سرمایه گذار سهام یک شرکت را خریداری می کند به این امید که قیمت این سهام افزایش یابد. ولی  برعکس  این قضیه اتفاق می افتد و قیمت سقوط کرده و سرمایه گذار را با ضرر مواجه می کند.

در صورت استفاده از گزینه ای برای کاهش تأثیر چنین رویدادی منفی ، می توان از بروز چنین حوادثی جلوگیری کرد. اختیار معامله (option)  در واقع توافقی است که به سرمایه گذار اجازه می دهد در مدت زمان مشخص سهامی را با قیمت توافق شده خریداری کرده یا بفروشد. در این حالت ، یک قرارداد اختیار فروش (put option) به سرمایه گذار امکان می دهد تا از کاهش قیمت سهام سود کسب کند. این سود حداقل بخشی از ضرر وی از خرید سهام را جبران می کند. این یکی از موثرترین راهکار های هج کردن است.

مقاله تکنیک ریسک فری چیست ؟  را از دست ندهید.

استراتژی هجینگ- پشتیبانی از هر نوع سرمایه

نمونه هایی از استراتژی های هج کردن

استراتژی های مختلفی در هجینگ وجود دارد  و هر یک به نوبه خود منحصر به فرد است. به سرمایه گذاران توصیه می شود نه تنها از یک استراتژی؛ بلکه از استراتژی های دیگر برای رسیدن به بهترین نتیجه استفاده کنند. در زیر برخی از رایج ترین استراتژی های هجینگ که سرمایه گذاران باید در نظر بگیرند را نوشته ایم:

1. متنوع سازی ( Diversification)

ضرب المثلی معروفی است که می گوید “همه تخم مرغ های خود را در یک سبد نگذارید” . این مثل هیچوقت قدیمی نمی شود و حتی در امور مالی نیز منطقی است. متنوع سازی زمانی است که یک سرمایه گذار اموال خود را روی چیز هایی سرمایه گذاری می کند که در یک جهت واحد حرکت نمی کنند. به زبان ساده ، این کار یک نوع سرمایه گذاری در دارایی های مختلفی است که با یکدیگر مرتبط نیستند تا اگر قیمت یکی از این ها کاهش یافت، بقیه افزایش یابد.

به عنوان مثال، یک تاجر سهام هتل یا بیمارستان خصوصی و مراکز خرید را خریداری می کند. اگر صنعت گردشگری محل فعالیت هتل تحت تأثیر یک رویداد منفی قرار گیرد، سایر سرمایه گذاری ها تحت تأثیر قرار نخواهند گرفت.

2. آربیتراژ ( Arbitrage)

آربیتراژ استراتژی بسیار ساده و در عین حال بسیار هوشمندانه است. این استراتژی شامل خریدن محصول و فروش سریع آن در بازار دیگر با قیمت بالاتر است. بنابراین ، سود ناچیز اما ثابتی به دست می آورد. این استراتژی معمولاً در بازار سهام استفاده می شود.

بیایید یک نمونه بسیار ساده از یک دانش آموز دبیرستانی را ببینیم که یک جفت کفش Asics را از فروشگاهی که در نزدیکی خانه اوست فقط 45 دلار خریداری کرده و آن را به قیمت 70 دلار به هم مدرسه ای خود می فروشد. این دانش آموز خوشحال است که کفش ارزان تری را در مقایسه با فروشگاه های بزرگ که همین کفش را با قیمت 110 دلار می فروشند پیدا کرده.

3. میانگین کم کردن ( Average down)

استراتژی میانگین کم کردن شامل خرید واحد های بیشتری از یک محصول خاص است حتی اگر ارزش یا قیمت فروش محصول کاهش یافته باشد. سرمایه گذاران سهام اغلب از این استراتژی برای هجینگ سرمایه گذاری خود استفاده می کنند. اگر قیمت سهامی که قبلاً خریداری کرده اند به میزان قابل توجهی کاهش یابد، آن ها مقدار بیشتری از همان سهام را با قیمت پایین خریداری می کنند. سپس، اگر قیمت بین دو قیمت خرید آن ها تا نقطه خاصی افزایش یابد ، سود حاصل از خرید دوم ممکن است ضرر های خرید اول را جبران کند.

4. نقد کردن (Staying in cash)

این استراتژی به همان راحتی که به نظر می رسد ساده است. سرمایه گذار بخشی از پول خود را به صورت نقدی نگه می دارد و از آن ها در مقابل زیان های احتمالی سرمایه گذاری های خود  حفاظت می کند.

استفاده از تکنیک اربیتراژ در هجینگ

چکیده نکات مهم هج کردن

  • هجینگ یک نوع استراتژیست که سعی می کند خطرات موجود در دارایی های مالی را محدود کند.
  • تکنیک های محبوب هجینگ شامل گرفتن موقعیت های جبران کننده در مشتقات متناسب با موقعیت موجود است.
  • انواع دیگر پرچین ها را می توان از طریق روش های دیگری مانند تنوع ساخت. یک مثال می تواند سرمایه گذاری در سهام دوره ای و سهام غیر دوره ای باشد.
  • Hedging چه در پورتفولیو چه در مشاغل شما یا هر جای دیگر ، مربوط به کاهش یا انتقال ریسک است.
  • اعتقاد بر این است که با استفاده از هجینگ، علاوه بر محافظت از دارایی های سرمایه گذار در برابر انواع مختلف ریسک، بازار با کارآیی بیشتری اداره می شود.

سخن نهایی

هجینگ محافظ مهمی است که سرمایه گذاران می توانند برای محافظت از سرمایه گذاری های خود در برابر تغییرات ناگهانی و پیش بینی نشده در بازار های مالی از آن استفاده کنند.

2 نظرات
  1. محمدجواد می گوید

    ممنون بابت زحمت جمع آوری مطالب و اشتراک گزاری ان.خیلی کلی بود.ممنون

    1. hamed aghajani می گوید

      مرسی محمدجواد عزیز. باز هم منتظرات شما هستیم.

ارسال یک پاسخ

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.